انتخاب تجهیزات مناسب برای نورپردازی نمای ساختمان تأثیر زیادی در نحوه دیدهشدن و جلوه نما در شب دارد. به همین دلیل راهنمای انتخاب بین وال واشر و پروژکتور در نورپردازی نما یکی از این چالش های متدوال است که چه زمانی در نورپردازی نما از پروژکتور استفاده شود و چه زمانی از والواشر؟! در این مقاله به تشریح این محصولات و بیان دلایل استفاده از آنها در نورپردازی نمای ساختمان و تفاوت این دو محصول میپردازیم.
وال واشر چیست؟
وال واشر (wall washer) از کنار هم قرار رفتن یک یا چندین LED به صورت خطی تشکیل میشوند. این چراغهای نما معمولا به صورت تک ردیف یا دو ردیف چیدمان میشوند. بنا به تشخیص طراحان، قابلیت سفارشی کردن لنزهای این محصول نیز وجود دارد.
وال واشرها چند ویژگی مهم دارند که باعث شدهاند در نورپردازی نمای ساختمان کاربرد زیادی داشته باشند:

- پرتاب نور قابل تنظیم: وال واشرها با لنزهای مختلف عرضه میشوند و به همین دلیل میتوان بر اساس نیاز، لنز مناسب را انتخاب کرد. میزان و زاویه پرتاب نور نیز به نوع لنز و ساختار وال واشر بستگی دارد.
- ساختار جمعوجور: خطی بودن وال واشر باعث شده این محصول ساختار جمعوجوری داشته باشد و نصب آن روی نما راحتتر انجام شود.
- قابلیت کنترل نور: برخی مدلهای وال واشر قابلیت برنامهپذیری دارند و میتوان نور آنها را کنترل و هدایت کرد. از این قابلیت میتوان برای ایجاد جلوههای نوری زیباتر در نورپردازی پلها، ستونها و نماهای تاریخی استفاده کرد.
پروژکتور چیست؟
پروژکتور نوعی چراغ بزرگ است که با نام نورافکن و یا چراغ صنعتی نیز شناخته میشود. این محصول، نوعی منبع روشنایی است که با وسعت زیادی پرتو نور را ساطع میکند. ساختار پرژکتورها به نوعی طراحی شده است که نسبت به سایر چراغها، امکان تولید میزان روشنایی بالایی دارند.
پروژکتور نمای ساختمان باید درجه حفاظت IP65 بالا داشته باشد تا بتوان از آن ها در محیط های خارجی و بدون سقف نیز استفاده کرد. پروژکتورها انواع مختلفی دارند و بر اساس نوع چیپ تقسیم شده اند. چیپ پروژکتور ها مانند LED، COB ،SMD، فلورسنت و گازی است.
نورافکنها برای روشنایی فضاها و مکانهای وسیع و بزرگ مورد استفاده قرار میگیرد. استیجها، انبارها، پارکینگ، اسکله، نمای ساختمان، المانهای شهری و … مثالهایی هستند که برای روشنایی آنها از پروژکتورها استفاده میشوند.
کاربرد وال واشر و پروژکتور
در این بخش بررسی میکنیم که هرکدام از این چراغهای نما برای چه فضاهاو نماهایی مناسبتر هستند:
وال واشر
وال واشر در نورپردازی نمای ساختمانهای بلند و پلها بیشتر استفاده میشود که میتواند نور خطی و یکنواخت را در طول زیاد، تولید و منتشر کند. از این محصول میتوان هم در فضاهای داخلی و هم فضای خارجی استفاده کرد. بدیهی است که اگر در فضای بیرونی استفاده شود، حتما باید دارای درجه حفاظت IP65 باشند.
پروژکتور
نورپردازی با پروژکتور برای نمای ساختمانهای مسکونی کار درستی نیست. فقط در قسمتهایی از نما که پنجره ندارد یا بناهایی که به دلیل نوع کاربری، مثلا ساختمان اداری که در هنگام شب کسی داخل ساختمان نیست، میتوانیم نورپردازی با پروژکتور را تجربه کنیم.
همچنین برای طراحی روشنایی نمای بنای تاریخی که جنبه شاخص و سیاحتی دارند، انتخاب نورافکن گزینه بسیار ایده آلی است.
راهنمای انتخاب وال واشر و پروژکتور
آگاهی از تفاوتهای وال واشر و پروژکتور میتواند به شما کمک کند که از آن ها در جای درست استفاده کرده و نتیجه مطلوبی بگیرید. قبل از اینکه بین وال واشر و پروژکتور یکی را انتخاب کنیم باید چند مورد را بررسی کنیم.

محل نصب چراغ
یکی از اولین نکاتی که در زمان نصب و انتخاب و خرید تجهیزات باید به آن دقت کنیم، این است که آن را در کجا نصب کنیم.
معمولا چراغ وال واشر نما بر روی دیوار هایی نصب میشوند که فضای باریک و کمی دارند؛ به همین دلیل از آن ها برای نورپردازی نمای ساختمان، پلها و انواع دیوارها استفاده میشود.
نصب پروژکتورها به دلیل اندازه بزرگی که دارند؛ نیاز به فضای بیشتری دارد. پروژکتورها معمولا جنبه تزیینی و زیبایی ندارند و بیشتر برای نور زیادی که منتشر میکنند مورد استفاده قرار میگیرند. در واقع هدف اصلی استفاده از آن ها ایجاد نور و روشنایی در محیط است. البته میتوان از نمونههای جدید آن ها برای تزیین استیجهای کنسرت یا تالارهای عروسی و نمای برجهای بلند استفاده کرد.
افکتهای نوری
یکی از تفاوتهای میان وال واشر و پروژکتور استفاده از کنترلرها برای ایجاد رقص نور و بجلوههای نوری است.
نورافکنها نور یکنواخت و ثابت دارند و نمیتوان از کنترلر استفاده کرد. برعکس وال واشر نمای ساختمان را میتوان به 2 روش داخلی و خارجی کنترل کرد.

نحوه سیم کشی
برای نصب وال واشر و پروژکتور میتوانید از دو نوع سیم کشی موازی و سری استفاده کنید. به طور معمول وال واشرها به صورت موازی به هم متصل میشوند؛ اما با توجه به نوع کاربردی که در نظر دارید، باید مناسبترین گزینه را برای خود انتخاب نمایید.
میزان روشنایی
هنگامی که از میزان روشنایی صحبت میشود منظورمان این است که شما میتوانید با استفاده از یک منبع روشنایی چه مساحتی را روشن کنید. هرچند مساحت این فضا، باتوجه به توان لامپ تعیین میشود؛ اما شکل چراغ هم بر روی آن تأثیرگذار است.
برای مثال وال واشر ال ای دی دارای ساختار خطی است؛ به همین دلیل می تواند نور خود را در امتداد یک خط منتشر کند. این در حالی است که خرید پروژکتور بیشتر به افرادی توصیه میشود که به دنبال یک منبع نور متمرکز هستند و میخواهند جلوه نور مخروطی را در فضا به وجود آورند. به این نکته توجه کنید که در هر دو مورد، هرچه فاصله از منبع نور بیشتر شود؛ محدوده روشنایی گستردهتر و شدت آن کمتر میشود.
نتیجه پایانی
امروزه نورپردازی امری واجب در ساخت و ساز شده است. وال واشر و پروژکتور نیز جزئی از تجهیزات نورپردازی نمای ساختمان هستند که به دلیل طول عمر بالا و کیفیت ساخت بالا ( البته توجه به برند محصول و ضمانت آن) در بیشتر پروژه ها مورد استفاده قرار میگیرند. انتخاب وال واشر و یا پروژکتور بسته به عوامل بالاست که کدام یک با توجه به کاربری ساختمان و روشنایی باید انتخاب شود.

